Atzera begira

Udarregi eta Errota bertsolarien lehia, abesti bihurtua

Noaua Aldizkaria 2023ko ira. 7a, 08:11

Udarregi gogora ekarri eta haren bertsoak entzuteko aukera izan da egunotan Euskal Telebistaren "SOS kantak arriskuan" saioan.

1893. urtea, "Azpeitiko Premiyoaren Bertsoak". Otaño, Udarregi eta Pello Errota bertsolariak aurrez aurre txapelketa hartan. Pello Errotak irabazi eta saria Otañorekin bakarrik partekatzeko asmoa agertu zuen, ez Udarregirekin. Orduko hartan gertatutakoari buruz, haien artean izandako ika-mika abesti bihurtu zuten Azpeitian. Hala azaldu du egunotan Euskal Telebistak eskaintzen duen "SOS kantak arriskuan" saioan. Galzorian diren abestiak berreskuratu eta ezagutzera eman ditu programa horrek. Kasu honetan, abesti horri buruz aritu dira Azpeitian grabatutako programan baita Pello Errotaren eta Udarregiren arteko 1893ko bertso sariketako gatazkaz.

Udarregi eta Pello Errotaren arteko ika-mika hartatik jaiotako kantaren bertsio berria ere egin diote aurkezle Lide Hernandok eta Iker Laurobak. Albiste honi atxikitako bideoan duzue entzungai. 

Ika-mika hark segida izan zuen gerora ere. Usurbilen egindako dema saio batean, "eztabaida izugarria sortu zen", hala oroitzen du Auspoak argitaraturiko "Udarregi bertsolaria" liburuak. "Pellok desaideko galdera ura egin ziolako: "Zer berri Azpeititik", eta Udarregi burlatzat hartu eta mindu egin zalako".  

"SOS kantak arriskuan"
Aurreko denboralditik emititzen hasitako telebista programa da "SOS kantak arriskuan". Azken aldian ostegun gauetan eskaintzen du ETB-ren euskarazko kateak gaueko 22:30etan hasita. Klara Mendizabalek, Lide Hernandok eta Iker Laurobak Euskal Herria zeharkatzen dute, herriz herri, tokiotan "soilik kantatzen dituzten abestiak ezagutu eta berreskuratzeko asmoz. Kanta horien inguruko historiak ikertzen dituzte eta kantak moldatu eta grabatuta uzten dituzte". Lerrootara ekarri dugun Pello Errota eta Udarregi bertsolarien arteko lehia Azpeitian izan zen. Urola bailarako udalerri horretan grabatu zuten saioaren baitan eskaini zuen bertsioa "SOS kantak arriskuan" izeneko azken saioak. Programa osorik eitb.eus atarian ikusi eta entzun dezakezue. Gaur gauean eskainiko duten saioa, esaterako, Urruñan grabaturikoa izango da.

Udarregi
Juan Jose Alkain Iruretagoiena edo gure artean bizitoki izan zuen baserriren izenari gorazarre eginez, "Udarregi" goitizenez ezagunagoa gure artean, 1829an sortu zen Aian, zendu berriz, 1895. urtean Usurbilen. Bertsolaria, bertso-jartzailea baita. Oso gazte zela etorri zen Alkain senideekin Usurbila bizitzera, Udarregi baserrira hain zuzen. Sarritan ibiltzen zen herriz herri bertsotan, irakurtzen eta idazten jakin ez arren.

Gogoan izan, "650 Usurbil Bizi" egitasmoaren eskutik, astebururo herrian barrena egiten den "Usurbil Museo Irekia" bisita gidatuen ekimenak, bere omenez Remigio Mendiburuk ondutako frontoi ondoko eskulturaraino eramaten ditu bisitariak.

Udarregi bertsolariari buruz gehiago jakin nahi izanez gero, hemen argitalpen bat: Antonio Zabalak, Auspoa Liburutegiarekin kaleraturiko "Udarregi bertsolaria".